دردسرهای سایبری

به گزارش آتیه‌انلاین، طی ماه‌ها و هفته‌های اخیر بر شمار حملات سایبری علیه نهادهای غربی افزوده شده و این امر بدل به چالشی اصلی برای دولت جدید آمریکا شده است. این در حالی است که این حملات پیشتر نیز حیاتی‌ترین نهادها در این کشور را تحت تاثیر قرار داده بودند. گفت‌وگوی سایبری زمانی که رؤسای جمهور روسیه و آمریکا در ژنو با یکدیگر دیدار کردند، امنیت سایبری یکی از مهم‌ترین مسائلی بود که بنا به گزارش رسانه‌ها در این نشست مطرح شد. با این همه،‌ مذاکره دو طرف در سوئیس آخرین ‌باری نبود که بحث مسائل امنیت سایبری در افق روابط دو کشور مطرح شد. در همین راستا، «ولادیمیر پوتین»، رئیس‌جمهوری روسیه و «جو بایدن»، همتای آمریکایی وی شامگاه جمعه‌ در تماسی تلفنی با یکدیگر گفت‌وگو کردند. دو طرف طی این تماس تاکید کردند که از هماهنگی بین دو کشور در موضوع انتقال کمک به سوریه استقبال می‌کنند. به گزارش روسیا الیوم، کرملین در بیانیه‌ای اعلام کرد که پوتین و بایدن در جریان این تماس درخصوص آخرین تحولات در سوریه بر ابعاد انسانی این پرونده تمرکز کردند. دو طرف از هماهنگی تلاش‌های روسیه و ایالات متحده در مورد این موضوع، از جمله در چارچوب شورای امنیت سازمان ملل استقبال کردند. اما این مهم‌ترین موضوع مذاکره تلفنی میان دو طرف نبود. طبق بیانیه کرملین، پوتین و بایدن گفت‌وگوی روسیه و آمریکا را که در جریان نشست ژنو در ۱۶ ژوئن در مورد مسائل امنیت اطلاعات و مبارزه با جرایم اینترنتی آغاز شده، ادامه دادند. پوتین درمورد گزارش‌های اخیر در مورد حملات سایبری ادعا شده از خاک روسیه، اظهار داشت که علیرغم آمادگی طرف روسی برای همکاری مشترک در خنثی کردن چنین عملیات‌هایی در فضای مجازی، طی ماه گذشته هیچ درخواستی در مورد چنین موضوعاتی از طریق کانال‌های مقامات مربوطه در ایالات متحده دریافت نشده است. بنا به بیانیه کرملین، دو رهبر بر لزوم همکاری اساسی و کارآمد در زمینه امنیت سایبری و ادامه ارتباطات مناسب تأکید کردند. جو بایدن‌ نیز بر لزوم اقدام روسیه برای جلوگیری از حملات سایبری از خاک روسیه تأکید کرد و گفت که وی به ادامه مبارزه با تهدیدهای گسترده ناشی از باج افزارها متعهد است. بایدن همچنین به تبعات حملات سایبری اشاره و تأکید کرد که «ایالات متحده تمام اقدامات لازم را برای محافظت از مردم و زیرساخت های مهم خود در برابر این چالش ادامه خواهد داد.» «جن ساکی»، سخنگوی کاخ سفید گفت که تماس تلفنی بین بایدن و پوتین حدود یک ساعت به طول انجامید. کمی بعد بایدن در جریان کنفرانس مطبوعاتی در پاسخ به سوالی درباره تماسش با پوتین گفت: «این کار خوب انجام شد و من خوش‌بین هستم.» وی گفت که پوتین را تحت فشار گذاشته تا در مقابل گروه‌هایی که از خاک این کشور حملات باج‌افزاری صورت می‌دهند، اقدام کند. رئیس‌جمهوری آمریکا عنوان داشت: «من به پوتین گفتم که وقتی یک عملیات اخاذی سایبری از خاک شما انجام می‌شود، حتی اگر دولت شما پشت آن نباشد، ما انتظار داریم که با داشتن اطلاعات کافی که در اختیارتان می‌گذاریم علیه آنان اقدام کنید.» تماس بین رهبران دو کشور در حالی برقرار شده که وقوع یک حمله باج‌افزاری گسترده، باعث اختلال در کار صدها شرکت در ده‌ها کشور جهان شده است. در این حمله، که تصور می‌شود گروه روسی «رویل» عامل آن باشد، اطلاعات صدها شرکت کوچک و متوسط گروگان گرفته شده و اخاذان سایبری برای آزاد کردن اطلاعات تقاضای ۷۰ میلیون دلار باج کرده‌اند. در حملات سایبری با استفاده از باج‌افزار دستگاه‌های رایانه‌ای، قربانیان رمزگذاری شده و در قبال تحویل کلمه عبور برای رمزگشایی، مبلغی پول تقاضا می‌شود. هشدار بایدن رئیس‌جمهوری آمریکا طی روزهای اخیر بارها به مسئله امنیت سایبری اشاره کرده بود. روز چهارشنبه، سی‌ان‌ان گزارش داد که رئیس جمهوری آمریکا در پیامی تهدیدآمیز به رهبران روسیه گفت که حمله باج‌خواهی گروه روسی «رویل» که ظاهراً از خاک روسیه صورت گرفت خسارتی «جزئی» در ایالات متحده داشت، در حالی که توانایی واشنگتن برای حمله متقابل را نمایان می‌کند. این در حالی است که بایدن روز شنبه عنوان کرد که بررسی‌های اولیه نشان می‌دهد دولت روسیه در حملات اخیر سایبری به شرکت‌های آمریکایی دست نداشته است، اما با این حال او دستور تحقیق کامل در این زمینه را صادر کرده است. از سوی دیگر جو بایدن در میشیگان به خبرنگاران گفت: «دستور داده‌ام که با استفاده از همه منابع در این باره تحقیق کنند تا اگر پاسخی لازم است تشخیص داده شود.» رئیس‌جمهوری آمریکا گفت: «ما مطمئن نیستیم که این کار روسیه بوده است. در مسیر پرواز هواپیما، من گزارش اطلاعاتی در این زمینه را دریافت کردم. ارزیابی‌های اولیه نشان می‌دهد کار دولت روسیه نبوده است اما ما هنوز مطمئن نیستیم.» فارغ از تمام این مسائل، زمان این حمله به لحاظ سیاسی از حساسیت برخوردار است؛ چراکه چند هفته پیش جو بایدن در دیدار ولادیمیر پوتین از او خواسته بود تا جلوی حملات سایبری را بگیرد. جو بایدن در ادامه گفت: «من از جامعه اطلاعاتی خواسته‌ام تا به طور اساسی و عمیق در این زمینه تحقیق و تفحص کند.» رئیس‌جمهوری آمریکا اضافه کرد: «من فردا اطلاعات بهتری در این خصوص خواهم داشت و اگر این حمله سایبری با اطلاع و یا نقش دولت روسیه انجام شده باشد، من به پوتین می‌گویم، ما پاسخ خواهیم داد.» ماه گذشته میلادی نیز یک گروه هکری ‌که احتمال می‌رود در روسیه مستقر باشند ‌به شبکه کامپیوتری شرکت «کلونیال» که بزرگ‌ترین خط لوله انتقال سوخت در آمریکاست حمله کرد. تحت تاثیر این حمله که با استفاده از باج‌افزار صورت گرفت انتقال بنزین و گازوئیل در بخش‌های گسترده‌ای از مناطق شرقی آمریکا مختل شد. شرکت «کلونیال» در نهایت برای حل این مشکل ناگزیر شد حدود پنج میلیون دلار در قالب رمز ارز به باج‌گیران بپردازد. پیشتر نیز شاهد دو حمله علیه نهادهای آمریکایی بودیم؛ اولی نفوذ هکرها به شبکه کامپیوتری چندین نهاد دولتی با استفاده از نرم‌افزار روزآمد شده «سولار ویندز» بود. مورد دوم هم رخنه در تعدادی از سرورهای هدایت‌کننده ایمیل‌های شرکت «مایکروسافت» بود. به هر ترتیب به نظر می‌رسد که به‌رغم تلاش کاخ سفید برای حراست از نهادهای خود و رسیدن به توافقی با مسکو در زمینه تهدیدات سایبری، این مسئله همچنان بدل به نقطه تاریکی در تلاش‌های دیپلماتیک دو طرف شده و باید دید که این وضعیت آیا می‌تواند روابط نامطلوب مسکو -واشنگتن را تیره‌وتارتر کند یا خیر. گزارش: فرزاد سیف‌نیا